Uzbekistan u srcu Novog Sada – Plove

Vidi sve

Uzbekistan, smešten u centralnoj Aziji i po broju stanovnika najveća srednjeazijska zemlja, nalazi se u samom centru nekadašnjeg Puta svile, najvećeg transkontinentalnog trgovačkog puta koji je povezivao Kinu s Bliskim istokom i Rimom. Zemlja bogate istorije, velikog broja kulturno-istorijskih znamenitosti i gotovo netaknute prirodne lepote, gde gostoljubivosti i ljubaznosti ne manjka.

 

Deo tradicije, hrane i običaja ove zanimljive azijske zemlje moguće je iskusiti u srcu Novog Sada. Skriven, u uličici Ise Bajića, nalazi se uzbekistanski restoran “π Love” (Plove).

U svom restoranu “Plove” ugostio nas je gospodin Gafar. Na početku, zanimalo nas je zašto naziv Plove i kako se odlučio da baš u Novi Sad donese duh Uzbekistana. Plove je tradicionalno uzbekistansko jelo koje podseća na naš pilav. Čine ga pirinač, govedina, povrće i specifični uzbekistanski začini. Veruje se da je u Evropu došao preko Puta svile, a da ga je u Srbiju doneo Aleksandar Makedonski.

A otkud baš u Novom Sadu? Naime, Gafarovi sinovi su odlučili da treniraju tenis, a gde drugo, nego u zemlji svetskog prvaka u tenisu. Želja mu je bila da otvori restoran i na taj način predstavi i približi kulturu svoje zemlje.

Odmah nam je za oko zapao enterijer restorana, ispunjen mnoštvom detalja – tanjiri i lusteri sa tradicionalnom istočnjačkom šarom, brojne fotografije znamenitosti Uzbekistana, impozantnih stanica metroa, oslikani zidovi atrakcijama Taškenta, glavnog grada Uzbekistana. Pažnju nam je privukla i kuhinja koja je u staklu, pa radoznali gosti mogu da posmatraju proces pripreme hrane. Šef kuhunje, takođe Uzbekistanac, prešao je 6000 km dalek put kako bi u Novi Sad doneo sve tajne uzbekistanske kuhinje.

 

 

Meni je koncipiran na hrani koja je popularna na području starog Sovjetskog Saveza (SSSR), pre svega uzbekistanska, ruska, gruzijska i ukrajinska jela. Običaj je da se tokom jela ne žuri, jer hrana treba lagano da pređe svoj put do srca.

Neka od najpoznatijih jela, pored Plova, su Boršč – tradicionalna ruska i ukrajinska čorba od cvekle i drugog povrća sa mesom i Hačapuri na adžarski način – kiselo testo u obliku čamčića sa zapečenim sirom i jajetom. Jede se tako što se lome krajevi i umaču u sredinu. Ono što daje posebnu čar hrani jesu začini, koje vlasnik donosi direktno iz Uzbekistana.

U jelovniku Plova se nalaze i vegeterijanska jela. Većina peciva je beskvasno, a zanimljivost je da hleb koji se služi nikada ne mese žene, nego muškarci, isključivo zbog velike težine testa prilikom mešenja.

Važno je naglasiti da je Plove jedan od retkih restorana u Novom Sadu koji ima Halal sertifikat.

 

 

Posebno nas je oduševila tradicija ispijanja zelenog čaja. Gafar nam je pokazao postupak posluženja – čaj se sipa iz čajnika u šoljicu a zatim se u njega vraća; postupak se ponovi i posluži gostu tek nakon trećeg sipanja. Zanimljivo je i pravilo da gost nikada ne sipa čaj samostalno, kao i da šoljica nikada ne sme ostati prazna.

 

U Uzbekistanu su zajedništvo i porodica izuzetno važni, što se odražava i na kuhinju, pa su obroci vrlo često obimni i servirani na jednom ovalu, kako bi se na taj način porodica okupila i obedovala zajedno. Zbog toga se i neka jela u restoranu služe u većim porcijama.

 

Nakon sjajno provedenog popodneva i degustiranja specijaliteta, probudila se želja da posetimo Uzbekistan i bolje upoznamo njihovu kulturu. Do tada, tu je uzbekistanski trenutak, u centru Novog Sada, onda kada poželimo da pobegnemo “istočnije”.

 

Autorke: Tijana Vujasinović i Dejana Dimitrijević